ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಭಾರತೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ 1955 ರಿಂದಲೂ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಮಾಹಿತಿ:

ಸ್ಥಾಪನೆ: 1954 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
ಗೌರವ: ಇದು ಭಾರತೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಗೌರವಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಬಹುಮಾನ: ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಒಂದು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ನಗದು ಮತ್ತು ಸ್ಮರಣಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
ಕನ್ನಡದ ಸಾಧಕರು: ಈವರೆಗೆ ಕುವೆಂಪು, ದ.ರಾ. ಬೇಂದ್ರೆ, ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಪ್ರಮುಖ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಈ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು (ಕನ್ನಡ)

ವರ್ಷ ಪುರಸ್ಕೃತರು ಕೃತಿಯ ಹೆಸರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರ

1955 ಕುವೆಂಪು ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಮಹಾಕಾವ್ಯ

1958 ದ.ರಾ. ಬೇಂದ್ರೆ ಅರಳು ಮರಳು ಕವನ ಸಂಕಲನ

1959 ಕೆ. ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ ಯಕ್ಷಗಾನ ಬಯಲಾಟ ಸಂಶೋಧನೆ

1960 ವಿ.ಕೃ. ಗೋಕಾಕ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿ ಕವನ ಸಂಕಲನ

1964 ಬಿ. ವಿನಾಯಕ ಕೃಷ್ಣ ಗೋಕಾಕ್ ಭಾರತ ಸಿಂಧು ರಶ್ಮಿ ಮಹಾಕಾವ್ಯ

1966 ಪು.ತಿ. ನರಸಿಂಹಾಚಾರ್ ಹಂಸದಮಯಂತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ರೂಪಕಗಳು ಗೀತನಾಟಕ

1968 ಮಾಸ್ತಿ ವೆಂಕಟೇಶ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು (12-13) ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು

1969 ಎಚ್. ತಿಪ್ಪೇರುದ್ರಸ್ವಾಮಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಧ್ಯಯನ

1973 ವಿ. ಸೀತಾರಾಮಯ್ಯ ಅರಲು ಬರಲು ಕವನ ಸಂಕಲನ

1975 ಎಸ್.ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪ ದಾಟು ಕಾದಂಬರಿ

1977 ಕೆ.ಎಸ್. ನರಸಿಂಹಸ್ವಾಮಿ ತೆರೆದ ಬಾಗಿಲು ಕವನ ಸಂಕಲನ

1983 ಯಶವಂತ ಚಿತ್ತಾಲ ಕಟೇದ ಕಾದಂಬರಿ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು

1990 ದೇವನೂರು ಮಹಾದೇವ ಕುಸುಮಬಾಲೆ ಕಾದಂಬರಿ

1994 ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ತಲೆದಂಡ ನಾಟಕ

2000 ಶಾಂತಿನಾಥ ದೇಸಾಯಿ ಓಂ ಣಮೋ ಕಾದಂಬರಿ

2010 ರಹಮತ್ ತರೀಕೆರೆ ಕತ್ತಿಯಂಚಿನ ದಾರಿ ವಿಮರ್ಶೆ

2019 ವಿಜಯಮ್ಮ ಕುದಿ ಎಸರು ಆತ್ಮಕಥೆ

2021 ಡಿ.ಎಸ್. ನಾಗಭೂಷಣ ಗಾಂಧಿ ಕಥನ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ

2023 ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ ತೋಳ್ಪಾಡಿ ಮಹಾಭಾರತ ಅನುಸಂಧಾನದ ಭಾರತಭಾಗ್ಯವಿಧಾತ ವೈಚಾರಿಕ ಕೃತಿ

2024 ನಾರಾಯಣಜೀ (ಇತ್ತೀಚಿನದು) ನಿಮಜ್ಜನ ಕಾದಂಬರಿ

ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:

ಮೊದಲ ವಿಜೇತರು: 1955 ರಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ಅವರಿಗೆ 'ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ' ಕೃತಿಗೆ ಲಭಿಸಿತು.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಸ್ವರೂಪ: ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಒಂದು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ನಗದು ಬಹುಮಾನ, ಸ್ಮರಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಶಾಲು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

ವೈವಿಧ್ಯತೆ: ಕೇವಲ ಕಾವ್ಯಕ್ಕಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಕಾದಂಬರಿ, ನಾಟಕ, ಆತ್ಮಕಥೆ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾ ಗ್ರಂಥಗಳಿಗೂ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸ್ಪರ್ಧಾ ಮಿತ್ರ