ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ: ರಚನೆ, ವಿಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ - ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸಂಸದೀಯ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ ಭಾಗ VI (ಲೇಖನ 153 ರಿಂದ 167) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮೂರು ಅಂಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ:
1. ರಾಜ್ಯಪಾಲರು (The Governor)
ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ನಡುವಿನ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಧಿಗಳು:
ವಿಧಿ 153: ಪ್ರತಿ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಒಬ್ಬ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಇರಬೇಕು.
ವಿಧಿ 154: ರಾಜ್ಯದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರವು ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ವಿಧಿ 155: ರಾಜ್ಯಪಾಲರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ವಿಧಿ 161: ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಕ್ಷಮಾಧಾನ ಅಧಿಕಾರಗಳು.
ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ: ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಚಿವರನ್ನು ನೇಮಿಸುವುದು, ಮಸೂದೆಗಳಿಗೆ ಅಂಕಿತ ಹಾಕುವುದು ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವುದು.
2. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲ
ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದರೆ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯವರು ರಾಜ್ಯದ ನೈಜ ಕಾರ್ಯಾಂಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಧಿಗಳು:
ವಿಧಿ 163: ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡಲು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನೇತೃತ್ವದ ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲವಿರುತ್ತದೆ.
ವಿಧಿ 164: ಮಂತ್ರಿಗಳ ನೇಮಕಾತಿ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು.
ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ: ರಾಜ್ಯದ ನೀತಿ-ನಿರೂಪಣೆ, ಆಡಳಿತದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಮತ್ತು ವಿಧಾನಸಭೆಯ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
3. ರಾಜ್ಯ ಶಾಸಕಾಂಗ
ಕರ್ನಾಟಕವು ದ್ವಿಸದನ ಶಾಸಕಾಂಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸದನಗಳಿವೆ:
ಅ) ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್
ಇದು ಶಾಸಕಾಂಗದ ಮೇಲ್ಮನೆ. ಇದು ಕಾಯಂ ಸದನವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ವಿಧಿ 169: ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ ಅಥವಾ ರದ್ದತಿ.
ವಿಧಿ 171: ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ತಿನ ರಚನೆ.
ಸದಸ್ಯರು: ಪದವೀಧರರು, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡವರು ಇಲ್ಲಿನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಆ) ವಿಧಾನಸಭೆ
ಇದು ಶಾಸಕಾಂಗದ ಕೆಳಮನೆ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಸದನ.
ವಿಧಿ 170: ವಿಧಾನಸಭೆಯ ರಚನೆ.
ಸದಸ್ಯರು: ಜನರಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಚುನಾಯಿತರಾದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು (MLA). ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆಯು 224 ಸದಸ್ಯ ಬಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಅಧಿಕಾರ: ಹಣಕಾಸು ಮಸೂದೆಗಳು ಕೇವಲ ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಮಂಡನೆಯಾಗಬೇಕು.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ನೋಟ
ಕಾರ್ಯಾಂಗ -> ರಾಜ್ಯಪಾಲರು -> 5 ವರ್ಷ (ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ) -> ವಿಧಿ 153
ವಾಸ್ತವ ಕಾರ್ಯಾಂಗ -> ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ -> 5 ವರ್ಷ (ಬಹುಮತ ಇರುವವರೆಗೆ) -> ವಿಧಿ 164
ಮೇಲ್ಮನೆ -> ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ -> ಕಾಯಂ ಸದನ (ಸದಸ್ಯರಿಗೆ 6 ವರ್ಷ) -> ವಿಧಿ 171
ಕೆಳಮನೆ -> ವಿಧಾನಸಭೆ -> 5 ವರ್ಷ -> ವಿಧಿ 170
ಕಾಮೆಂಟ್ಗಳು
ಕಾಮೆಂಟ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ