ಭಾರತದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮನ್ವಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು- Educational Acts and Milestones of Inclusive Education in India
ಭಾರತದ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಮನ್ವಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಈ ಮೂರು ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಹಾಗೂ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳ ವಿವರವಾದ ವಿವರಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ:
1. RTE - 2009 (ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ)
ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು: Right of Children to Free and Compulsory Education Act, 2009.
ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ: 6 ರಿಂದ 14 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಪ್ರತಿ ಮಗುವಿಗೆ ಹತ್ತಿರದ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕಿದೆ.
ವಿಶೇಷ ಅವಕಾಶ: ವಿಕಲಚೇತನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಿತಿಯನ್ನು 18 ವರ್ಷದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರವೇಶಾತಿ: ಯಾವುದೇ ಮಗುವಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆ (Screening) ಅಥವಾ ಪೋಷಕರ ಸಂದರ್ಶನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರವೇಶ ನಿರಾಕರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ: ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ-ಶಿಕ್ಷಕರ ಅನುಪಾತ (30:1) ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಶೌಚಾಲಯದಂತಹ ಕನಿಷ್ಠ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿರಬೇಕು.
2. RPWD Act - 2016 (ವಿಕಲಚೇತನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾಯ್ದೆ)
ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು: Rights of Persons with Disabilities Act, 2016.
ವಿಸ್ತೃತ ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ವಿಕಲಚೇತನದ ವಿಧಗಳನ್ನು 7 ರಿಂದ 21ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಆಟಿಸಂ, ಕಲಿಕಾ ನ್ಯೂನತೆ, ಆಮ್ಲ ದಾಳಿ ಸಂತ್ರಸ್ತರು ಇತ್ಯಾದಿ).
ಸಮನ್ವಯ ಶಿಕ್ಷಣ: ವಿಕಲಚೇತನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಬೇಕು. ಅವರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಬ್ರೈಲ್ ಲಿಪಿ, ಸನ್ನೆಯ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಶ್ರವಣ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಒದಗಿಸಬೇಕು.
ಮೀಸಲಾತಿ: ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಕಲಚೇತನರಿಗೆ 5% ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದ ಪರಿಸರ: ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ವಿಕಲಚೇತನ ಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿರಬೇಕು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ರ್ಯಾಂಪ್ ಮತ್ತು ಲಿಫ್ಟ್ ಸೌಲಭ್ಯ).
3. NCF - 2005 (ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ ಚೌಕಟ್ಟು)
ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು: National Curriculum Framework, 2005.
ಮಗು ಕೇಂದ್ರಿತ ಶಿಕ್ಷಣ: ಪಠ್ಯಕ್ರಮವು ಶಿಕ್ಷಕ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿರದೆ, ಮಗುವಿನ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರಬೇಕು.
ಹೊರೆಯಿಲ್ಲದ ಕಲಿಕೆ: ಕೇವಲ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಕಲಿಕೆಯನ್ನು ಶಾಲೆಯ ಹೊರಗಿನ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಬೇಕು.
ಕಂಠಪಾಠಕ್ಕೆ ವಿದಾಯ: ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನಮ್ಯಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕಂಠಪಾಠ ಮಾಡುವ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ದೂರ ಮಾಡುವುದು.
ಬಹುಭಾಷಾ ನೀತಿ: ಮಗುವಿನ ಮಾತೃಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು.
ಸಮನ್ವಯತೆ: ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿನ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಕಾಣುವುದು.
ಪ್ರಮುಖ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುರಿಗಳು:
RTE 2009 -> 6 ರಿಂದ 14 ವರ್ಷದ ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಕ್ಕು ಕಲ್ಪಿಸುವುದು.
RPWD Act 2016 -> ವಿಕಲಚೇತನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶ, ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಘನತೆಯ ಬದುಕು ನೀಡುವುದು.
NCF 2005 -> ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಕಂಠಪಾಠದಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿ, ಮಗುವಿನ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮತ್ತು ಮಗು ಸ್ನೇಹಿ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು.
ಕಾಮೆಂಟ್ಗಳು
ಕಾಮೆಂಟ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ